Relacje między Republiką Czeską a USA
- Subtitle: Modern dictatorships
- Drugi wstęp: His cu cibo primis, vix quas argumentum ei, qui in esse laoreet! Sea te hinc legimus omnesque, per et dicat scaevola omit tantur, saepe possim quaestio sit cu.
- Podobne artykuły: Regionalny głos w sercu Europy, Stosunki z Federacją Rosyjską, Pragmatyzm, populizm i wizja „Państwa jak firmy”, Rozpad Czechosłowacji
Relacje między Republiką Czeską a USA są określane jako silne, strategiczne i oparte na ścisłej współpracy obronnej. Mimo zmian politycznych w obu krajach (wybory w Czechach w październiku 2025 r. oraz wcześniejsze wybory w USA w listopadzie 2024 r.), kluczowe filary współpracy pozostają nienaruszone.
Współpraca obronna i bezpieczeństwo
Jest to najsilniejszy fundament wzajemnych stosunków. Czechy są postrzegane jako wiarygodny sojusznik w ramach NATO.
- Zakupy zbrojeniowe: Realizacja kontraktu na amerykańskie myśliwce F-35 Lightning II jest w pełnym toku. W 2026 roku trwa intensywna modernizacja bazy w Čáslavi oraz szkolenia pilotów w USA. Ten kontrakt wiąże Czechy z amerykańską technologią na dekady.
- Umowa DCA: Mechanizmy Umowy o współpracy obronnej (DCA) pozwalają w 2026 roku na sprawną koordynację wspólnych ćwiczeń oraz logistykę wojsk amerykańskich przez terytorium Czech na wschodnią flankę NATO.
- Prezydent Petr Pavel: Jako były wysoki oficer NATO, prezydent jest dla Waszyngtonu głównym partnerem i gwarantem proatlantyckiego kursu Pragi, niezależnie od składu rządu.
Pragmatyzm rządu Andreja Babiša
Nowy czeski rząd (od grudnia 2025 r.) kładzie duży nacisk na pragmatyzm ekonomiczny w relacjach z USA:
- Inwestycje technologiczne: Praga zabiega o zwiększenie obecności amerykańskich gigantów technologicznych, szczególnie w sektorze półprzewodników i sztucznej inteligencji (AI).
- Energetyka: USA pozostają kluczowym dostawcą LNG, co pozwoliło Czechom definitywnie odciąć się od rosyjskiego gazu. Amerykański Westinghouse kontynuuje w 2026 roku dostawy paliwa jądrowego do obu czeskich elektrowni (Temelín i Dukovany).
Punkty zbieżne i różnice w akcentach
- Ukraina: Obie strony zgadzają się co do konieczności wspierania integralności Ukrainy, choć rząd Babiša w 2026 roku częściej akcentuje potrzebę dyplomatycznego zakończenia konfliktu, co współbrzmi z niektórymi nurtami w amerykańskiej administracji.
- Chiny: Waszyngton nadal naciska na sojuszników w kwestii ograniczania chińskich technologii w infrastrukturze krytycznej. Prezydent Pavel w pełni podziela to stanowisko, podczas gdy rząd Babiša stara się balansować, by nie zaszkodzić interesom czeskich eksporterów.
- Cyberbezpieczeństwo: Czechy i USA ściśle współpracują w zwalczaniu dezinformacji i ataków hakerskich pochodzących z Rosji i Chin. Brno stało się w 2026 roku ważnym ośrodkiem wspólnych projektów badawczych w tej dziedzinie.
Relacje społeczne i naukowe
W 2026 roku kontynuowana jest owocna współpraca naukowa (np. program Fulbrighta). USA pozostają dla czeskich studentów najpopularniejszym kierunkiem studiów poza Europą, a Praga cieszy się niesłabnącym zainteresowaniem amerykańskich turystów.
Podsumowanie: Stosunki czesko-amerykańskie są stabilne i zorientowane na bezpieczeństwo. Choć retoryka rządu stała się bardziej „narodowo-pragmatyczna”, partnerstwo strategiczne z Waszyngtonem pozostaje nienaruszalnym fundamentem czeskiego bezpieczeństwa i gospodarki.